ادبیات فارسی

سؤالات چهارگزینه ای فارسی سال سوّم دوره ی راهنمایی تحصیلی کد 131(فصلهای3-2-1)

1-    کدام گزینه،باقرائت متفاوت،دومفهوم جداگانه از آن استنباط می شود؟

الف- علم دین،بام گلشن جان است.                          ب- نروم جزبه همان ره که توام راه نمایی

ج- ملکاذکرتوگویم که توپاکی وخدایی                       د- بـــه نـــام خــداوند جــان و خـرد

2- با توجّه به بیت«خداوند نام وخداوندجای/خداوندروزی ده رهنمای»به ترتیب درخصوص مفهوم واژگان(نام)و(جای)کدام گزینه دریافت نمی شود؟

الف- حقیقت هرچیزی      ب- مینووبهشت         ج- نعمت های دنیوی       د- معروف ومشهور

3- درمصرع«خداوند نام وخداوندجای» منظوراز(خداوندجای)کدام گزینه است؟

الف- صاحب مقام          ب- دارنده ی گیتی          ج- صاحب بهشت       د- دارنده ی دین

4- کدام ترکیب با دیگری متفاوت است؟

الف- دریای کبریا          ب- گلشن جان        ج- دیده ی عقل         د- آتش جنگ

5- نثرعلمی فارسی باکدام گزینه آغاز می شود؟

الف- کشف الاسراروعدّه الابرار   ب- الأبنیه عن حقایق الأدویه    ج- حدیقه الحقیقه     د- چهارمقاله

6- کدام گزینه معنی واژه ی«بَرنَوَشتن» نیست؟

الف- درنوردیدن          ب- پیچیدن          ج- برچیدن             د- نگاشتن

7- رابطه ی «ترادف»بین کلمات کدام گزینه برقراراست؟

الف- کبریا وکرامت          ب- مدح وثنا          ج- کران ودریا             د- عِزّ وعزیزان

8- نقش دستوری کلمات مشخص شده ی عبارت زیر به ترتیب در کدام گزینه درست آمده است؟

«درود بر محمد مصطفی که خاتم پیامبران است.»

الف- نهاد/ مسند             ب- نهاد/ نهاد            ج- متمّم/ مسند         د- متمّم/ نهاد

9- درکدام گزینه واژه ی غیرساده ازنوع(مشتق) بکاررفته است؟

الف- نام تو رخصت رویش است و طراوت           ب- هم تمـام شهیدان تـــورا می شناسند

ج- هم تو گل های این باغ را مـی شناسی             د- کوچه های خراسان تو را می شناسند

10- کدام گزینه غیرساده نیست؟

الف- پریشان          ب- پرسش           ج- تشنگی        د- غریبی

11- دربیت«میلادگل وبهارجان آمد/ برخیز که عید می کشان آمد»منظورازقسمت مشخّص شده،کدام گزینه است؟

الف- درویشان و قلندران                      ب- عارفان و عاشقان امام زمان(عج)

             ج- باده نوشان و میخواران                      د- بیهــوده گــذرانــدن وقت

12- درمورد قالب شعری غزل کدام گزینه نادرست است؟

الف- معمولاً تعداد ابیات غزل،کمتر از قصیده است.        ب- موضوع اصلی آن عشق و عرفان است.

ج- غزل بیشتر به مدح،ستایش وتوصیف می پردازد.        د- شکل قافیه ی آن با قصیده یکسان است.

13- درکدام گزینه نشانه ای برای مقایسه بکارنرفته است؟

الف- خروشان        ب- مهربانتر                ج- نیکوکارترین             د- گویاتر

14- «قلب قرآن»کدام گزینه است؟

الف- سوره ی حمد      ب- سوره ی یس         ج- سوره ی ق      د- سوره ی اخلاص

15- درعبارت«باخود می گفتم :ازدوازدهم مهرماه1359چه به یاد داری؟هیچ!»ازچه شیوه ای برای نوشتن استفاده شده است؟

الف- دیالوگ           ب- اول شخص        ج- مونولوگ               د- گفت وگو بادیگران

16- درکدام گزینه استعاره وکنایه بکاررفته است؟

الف- آتش جنگ،جسم شهررادرخودگرفت.            ب- سخن عشق،پیروجوان را نمی شناید.

ج- ازآسمان آتش باریدوکشتی ها به گِل نشستند.      د- حیات مردان خدا ققنوس وارسربرآورد.

17- مفهوم عبارت«شهردرپناه شهداست.»کدام است؟

الف- شهرزندگی دوباره ی خودرابازیافته است.   ب- شهرهمچنان به رونق وگرمی خودادامه می دهد.

ج- خداوندبه برکت خون شهدا،ازشهرحفاظت کرد.   د- درشهرافراد زیادی شهید شدند.

18- کدام گزینه معنی واژه ی «سلاله» نیست؟

الف- نسل         ب- خلاصه هرچیری          ج- برگزیده           د- سرخ رنک

19- با توجّه به ابیات زیرکدام گزینه به ترتیب دربردارنده ی آرایه های (تضمین،تشبیه،استعاره) است؟

الف- درسینه ام دوباره غمی جان گرفته است/ «امشب دلم به یاد شهیدان گرفته است»

ب- از هرچه بـوی عشق تهــی بود خانه ام/ اینک صفـــای لاله و ریحان گرفته است

ج- اینک ای خـــوب فصل غــریبی سرآمــد/ چــون تمام غـریبان تو را می شناسند

د- امشب فضای خانه ی دل سبز و دیدنی است/ درفصل زرد رنگ بهاران گرفته است

ذ- توکــزمحنت دیگـــــران بــــی غمـــــی / نشایــــد کــــه نـامت نهند آدمی

الف- (ج،ذ،الف)            ب- (ب،د،الف)             ج- (الف،ب،ذ)           د- (الف،د،ب)

20- مؤلّف«روضه ی خلد» کدام گزینه است؟

الف- سعدی شیرازی      ب- مجد خوافی          ج- سنایی غزنوی           د- خواند میر

21-کدام گزینه با بیت«قدر وقت ارنشناسد دل و کاری نکند/بس خجالت که ازاین حاصل ایام بریم»تناسب معنایی دارد؟

الف-گهــربی هنر زاروخوارست وسست / بـه فرهنگ باشــد روان،تندرست

ب- چــودخلت نیست،خرج آهسته تــر کن/ که می خوانند ملّاحان سرودی

ج- اگربارن بـــه کــوهستان نبارد / بـه سالـی دجلــه گـردد خشک رودی

د- ده روزمهرگردون،افسانه است وافسون/نیکی بجای یاران فرصت شماریارا

22- درکدام گزینه «تضمین» بکاررفته است؟

الف- میازارموری که دانه کش است/ که جان دارد وجان شیرین خوش است

ب- آن شیرزن بمیرد؟اوشهریارزاد/هرگز نمیرد آن که دلش زنده شد به عشق

ج- ای نسیم سحرآرامگه یارکجاست؟/منزل آن مه عاشق کش عیّارکجاست؟

د- درنیابـــد حال پخته هیچ خــام / پس سخن کـــوتاه بایــد ، والسّــلام

23- درکدام گرده از گروه های چهارگانه ی زیر غلط املایی مشهود است؟

الف- وحله ی اوّل           ب- قریحه ی نقد       ج- هدررفتن           د- انحطاط حکومت ها

24- با توجّه به بیت«به دانش گرای و به یزدان گرای/ که اوبادجان تورا رهنما»کدام گزینه نادرست است؟

الف- دربیت سه فعل بکاررفته است.                    ب- بیت تأکیدی به روی آوردن به خداوند است.

ج- فردوسی در این بیت به علم آموزی سفارش می کند.   د- در این بیت دو فعل بکاررفته است.

25- کدام گزینه یکی از نمونه های برجسته ی زندگی نامه نویسی درزبان فارسی امروزاست؟

الف- آواها وایماها          ب- آزادی مجسّمه      ج- روزها       د- جام جهان بین

26- درکدام گزینه تشبیه وجودندارد؟

الف- علم بال است مرغ جانت را             ب- دل بی علم چشم بی نورست

ج- نیست آب حیات جز دانش                د- که والاتراست آنکه داناتراست

27- چنانچه شاعری ابیاتی را با قافیه ی متفاوت در هربیت،بسراید اودرقالب .... شعرسروده است.

الف- قصیده          ب- غزل               ج- مثنوی              د- قطعه

28- کدام گروه ازواژگان زیر شکل دوّم ندارد؟

الف- آشیان/جاروب           ب- آسیاب/ لشکر        ج- میهمان /آستان      د- اُستان / دانش

29- عبارت مقابل،معرّف کیست؟«اوازشاعران نیمه ی اوّل قرن چهارم است. ازاواشعار وابیاتی پراکنده دردست است.اوبه فارسی وعربی شعرگفته است. مثنوی آفزین نامه ازاوست.»

الف- اوحدی مراغه ای         ب- بوشکوربلخی          ج- شهید بلخی          د- نصراللّه منشی

30- آرایه ی بکاررفته در«علم سلاح جنگ با شیطان است.»درکدام گزینه بکاررفته است؟

الف- مرد نادان زمردمی دورست                 ب- علم،بال است مرغ جانت را

ج- برجان پاک تودرمعنی گشاده اند              د- ماییم کزتطاول هجریم بی قرار

31- کدام گزینه شکل مخفّف ندارد؟

الف- بیرون               ب- سیاه           ج- مصراع              د- ارجمند

32- کدام یک از آثارزیر درقرن دوّم هجری از سوی عبدالله ابن مقفّع  به عربی ترجمه و درقرن نهم ازطرف ملاحسین کاشفی واعظ سبزواری به فارسی ساده (باعنوان انوارسهیلی) بازنویسی شده است؟

الف- مرزبان نامه           ب- کشف الاسرار          ج- کلیله و دمنه           د- سمک عیّار

33- درکدام گزینه استعاره بکاررفته است؟

الف- دربــلاها و انـــواع آفت،بازاست.                       ب- هیچ کس دستگیرترازسالارخردنیست.

ج- ناکامی تو را،عین شادگامی خودشمردمی.                  د- باقــی ضمان خــودرا به ادا رسانم.

34- درکدام گزینه از ویژگی های زبان گذشته وجودندارد؟

الف- من همیشه به غم تو شاد بودمی.             ب- صیادان ، آنجا بسیار آمدندی.

ج- موش به آهستگی بندهابریدن گرفت.          د- یک عقده را برای گرو جان خود نگاه می دارم.

35- معنی عبارت«باقی ضمان خودرا به ادا رسانم.»کدام گزینه است؟

الف- بقیه ی عهدوپیمان خودراانجام می دهم.   ب- هرچه زودترداروی شفابخش را بدست می آورم.

ج- من در این زمان کم ضمانت او خواهم شد.    د- روزگاروعمرما خیلی تند می گذرد.

36- نخستین گام درپژوهش........است؟

الف- انتخاب موضوع        ب- انتخاب طرح        ج- داشتن علاقه          د- دسترسی به منابع

37- درمورد«فابل»کدام گزینه نادرست است؟

الف- دراین داستانها،حیوانات رفتار،گفتاروشخصیت هایی همچون انسان دارند.

ب- درادبیات همه ی ملّت ها داستانهایی وجودداردکه قهرمان آنها حیوانات  هستند.

ج- کلیله و دمنه،مرزبانامه وموش وگربه ی عبیدزاکانی از مشهورترین فابل های ادبیّات فارسی هستند.

د- فابل داستانی است که درآن برشی از زندگی شخصیّت ها ، نمایش داده می شود.

38- کدام گزینه با دیگری از نظر نوع آرایه ی ادبی متفاوت است؟

الف- دامن صحرا         ب- خواب جهالت        ج- حقّه ی یاقوت انار              د- گُوی سعادت

39- واژه ی (بار) درمصرع«نعمتت بارخدایا ،زعدد بیرون است»به معنی....... است.

الف- ای خدای مهربان        ب- آفریننده ونیکوکار      ج- اجازه ورخصت      د- خلاصه و مختصر

40- درکدام گزینه آرایه ادبی تضاد بکارنرفته است؟

الف- همه گویند ویکی گفته نیاید ز هزار           ب- سعدیا،راست روان گوی سعادت بردند

ج- راستی کن که به منزل نرسد کج رفتار          د- یاکه داند که برآردگل صد برگ ازخار

41- کدام واژه در ادب فارسی نماد از «خواب آلودگی»است؟

الف- بنفشه                ب- نرگس               ج- بهار         د- درخت

42- دربیت«دیده ای نیست نبیند رخ زیبای تورا/نیست گوشی که همی نشنود آوای تورا»چند فعل دیده می شود؟

الف- دو              ب- سه                       ج- چهار           د- پنج

43- دربیت«بامدادی که تفاوت نکتد لیل و نهار/خوش بود دامن صحرا و تماشای بهار»به کدام روز سال اشاره شده است؟

الف- اوّل مهر               ب- اوّل فروردین      ج- اوّل تیر          د- اوّل اردیبهشت

44- معنی واژگان«حقّه،الوان،اِنعام»به ترتیب درکدام گزینه درست آمده است؟

الف- حیله،رنگ ها،نعمت دادن                  ب- فریب،آبدار،نعمت ها

ب- جعبه ی جواهرات،رنگارنگ،بخشش       د- مروارید،گوناگون،چهارپایان

45- مترادف واژه های«میغ،قوس قزح،دیبا،سریر»در کدام گزینه درست گفته شده است؟

الف- باران،رعدوبرق،پارچه ی رنگین،تحت              ب- باران،رنگین کمان،حریر،سفره

ج- ابر، رنگین کمان، پارچه ی ابریشمی،اورنگ          د- ابر، رعدوبرق،پرنیان،تاج

46- کدام گزینه مشتق محسوب می شود؟

الف- بیابان                ب- ستارگان                ج- روش           د- مدهوش

47- نوع (را) درکدام گزینه با بقیّه یکسان نیست؟

الف- دیده ای نیست نبیندرخ زیبای تو را                          ب- تو را فرموده است تادرآن نظر کنی

ج- هریکی را بیاموخته که غذای خویش چون به دست آورد     د- نگاه کن مرغان وحشرات زمین را

48- همه ی گزینه ها به جز........ واژه ی جمع هستند؟

الف- جواهر                    ب- عجایب                ج- مراعات               د- جوانب

49- هرشبکه ی معنایی از چندمجموعه ی ...............تشکیل می شود.

الف- مترادف      ب- مراعات نظیر                    ج- متضاد                  د- هم خانواده

50- وجه شبه تشبیه های مصرع«دردل من چیزی است مثل یک بیشه نور، مثل خواب دم صبح»کدام گزینه است؟

الف- رؤیایی/ دل چسب       ب- شفّاف/ سنگین       ج- نامرئی/مضرّ      د- خطرناک/کسل کننده

51- کدام گزینه می تواند هدف شعرتعلیمی باشد؟

الف- رسیدن به سعادت وزندگی بهتر                     ب- رسیدن به ثروت و سرمایه ی زیاد

ج- برآورده شدن آرزوهای دنیوی                          د- توصیف حقایق زندگی انسانی

52- کدام گزینه با بیت زیر ارتباط معنایی بیشتری دارد؟

درزندگی،مطالعه ی دل غنیمت است      /    خواهی بخوان وخواه نخوان،مانوشته ایم

الف- قدروقت ارنشناسد دل وکاری نکند /  بس خحالت که ازاین حاصل ایام بریم

ب- من آنچه شرط بلاغ است باتو می گویم/ تــوخــواه ازسخنم پنــدگیریـامـلال

ج- بـــه چشــم بصیــرت بــه خــود درنــگر/تـــورا تــادرآیینـــه زنگـارنیست

د- عیب کسان منگــرو احسان خویش /  دیــده فــرو بــر بــه گــریبان خویش

53- ساختار کدام واژه مثل بقیّه نیست؟

الف- بازار              ب- پندار                   ج- بیدار                  د- پرستار

54- بیت«همی دانه وخوشه،خروارشد/زآغاز،هرخوشه خروارنیست»باکدام ضرب المثل تناسب معنایی دارد؟

الف- خودم کردم که لعنت برخودم باد.                ب- قطره قطره جمع گردد وانگهی دریاشود.

ج- الکــلام یجرالکــلام                                 د- نان گندم شکم فولادین می خواهد

55- در همه ی گزینه ها جز............ جمله ی وابسته دیده می شود؟

الف- دریغا که شاگرد هشیار نیست                   ب- چو در هست حاجت به دیوار نیست

ج- خود شکن آیینه شکستن خطاست                 د- دورهاآوایی است که مرا می خواند

56- کدام گزینه به «داشتن آگاهی و بینش بیشتر» دلالت دارد؟

الف- نوجوانی تولّد دوباره ی انسان است.           ب- نیازمند دو چشم دیگر که نوجوان را ببیند

ج- آنها مثل آیینه عیب هارا هم به ما می نمایانند.   د- زسم دوستی،شکستن آیینه نیست.

57- کدام گزینه بر خویشتن شناسی دلالت دارد؟

الف- همه کار ایام درس ایت و پند/ دریغا که شاگرد هشیاز نیست

ب- همــی دانــه وخوشه،خروارشد/ زآغاز،هـرخوشه خروارنیست

ج- به چشم بصیرت به خود درنگر / تو را تـا درآیینه،زنگار نیست

د- غنیمت شمر،جزحقیقت مجوی/که باری است فرصت،دگر بارنیست

58- کدام گزینه بادیگر گزینه ها متفاوت است؟

الف- بستان معرفت          ب- سرغفلت       ج- چشم بصیرت           د- دست محبّت 

59- ساختارکدام فعل با دیگر گزینه ها فرق دارد؟ 

الف- برآید          ب- درنگر          ج- فراخواند         د- تماشاکرد